“Wanneer we een situatie niet langer kunnen veranderen, worden we uitgedaagd onszelf te veranderen.”
— Viktor Frankl
Ooit werd mij gevraagd: wordt ons leven bepaald door het lot, of beschikken we over een vrije wil?
Ik geloof dat beide waar zijn.
Wanneer we niets doen en het leven alleen maar laten gebeuren, geven we ons als het ware over aan het lot. Soms is dat precies wat nodig is. Go with the flow kan een prachtige levenshouding zijn — wanneer we werkelijk zijn afgestemd op de juiste stroom. Wanneer we luisteren naar onze intuïtie en ons hart en ons hoofd met elkaar samenwerken.
Maar meegaan met de stroom betekent niet dat we passief hoeven af te wachten.
Wij maken deel uit van de natuur en in de natuur is alles voortdurend in beweging. Alles groeit, verandert, sterft af en ontstaat opnieuw. Evolutie is de natuurlijke beweging van het leven. Wanneer wij ons werkelijk op die beweging afstemmen, kunnen we ervaren dat dingen op hun plaats vallen. Dat deuren opengaan, ontmoetingen precies op het juiste moment plaatsvinden en oplossingen zich bijna vanzelf aandienen.
Toch vraagt ook overgave iets van ons. Een innerlijke bereidheid. Een beweging van binnenuit. De moed om te luisteren, te kiezen en te handelen.
Vrije wil betekent niet dat we kunnen bepalen wat ons overkomt. Het betekent dat we kunnen kiezen hoe we omgaan met wat er gebeurt. We kunnen onze omstandigheden niet altijd veranderen, maar wel de manier waarop we ze ontmoeten. Daar begint persoonlijke ontwikkeling: bij het bewust worden van onze patronen, overtuigingen, angsten en verlangens.
Bewustwording alleen is echter niet genoeg. Wat we vanbinnen ontdekken, wil uiteindelijk ook naar buiten worden gebracht en belichaamd worden. In onze keuzes, onze relaties, ons werk en de manier waarop we aanwezig zijn in de wereld.
Het leven nodigt ons uit om in de arena te gaan staan.
Niet alleen tijdens een retraite, op het meditatiekussen of op de yogamat, maar juist daarna. Wanneer we terugkeren naar het dagelijks leven en worden geconfronteerd met weerstand, onzekerheid, oude patronen en de verwachtingen van anderen. Daar krijgt onze ontwikkeling werkelijk vorm. Daar ontdekken we of we onze inzichten ook kunnen leven.
Dat vraagt moed. Want in de arena kunnen we geraakt worden. We kunnen struikelen, ons vergissen of worden geconfronteerd met negativiteit. Maar juist daar ontmoeten we het leven volledig — met onze eigen persoonlijkheid en ons bewustzijn, én met de persoonlijkheid en het bewustzijn van de ander.
Het gevaar van alles maar laten gebeuren, is dat we ons uiteindelijk slachtoffer kunnen gaan voelen van het leven. Alsof het leven ons overkomt en wij zelf niet meespelen. Maar we zijn geen toeschouwers. We zijn deelnemers, medescheppers en onderdeel van het grotere geheel.
En zo is het ook met de liefde, een waarde die bij velen hoog in het vaandel staat.
Liefde is niet alleen een gevoel dat ons overkomt. Liefde is ook een keuze en een beweging. Ze kent vele vormen en kan pas werkelijk worden ervaren wanneer we haar durven aan te gaan — met een ander én met onszelf.
In liefde worden we gezien, geraakt en gespiegeld. We ontdekken onze verlangens, maar ook onze angsten en beschermingsmechanismen. Een relatie kan daardoor een van de krachtigste wegen van persoonlijke ontwikkeling zijn. Niet omdat de ander ons compleet moet maken, maar omdat liefde ons uitnodigt om vollediger aanwezig te zijn.
Liefde vraagt overgave, maar ook grenzen. Vrijheid, maar ook verantwoordelijkheid. Zachtheid én de moed om eerlijk te zijn. We kunnen niet bepalen hoe een ander reageert of hoe een relatie zich zal ontvouwen. Wel kunnen we kiezen hoe bewust, open en waarachtig wijzelf in die ontmoeting aanwezig zijn.
Misschien ontmoeten lot en vrije wil elkaar precies daar: in wat het leven ons aanreikt en in de manier waarop wij ervoor kiezen dat te beantwoorden.
Heart to Heart, Heart House en Mas Corazón zijn gevuld met bevlogen trainers, coaches en therapeuten die vele cursisten en bezoekers begeleiden. Je ziet misschien niet alles wat er online gebeurt, maar achter de schermen zijn we volop in beweging.
Vol in het leven. In de arena. Om jou te inspireren en te ondersteunen bij jouw volgende stap in bewustwording, groei en ontwikkeling.